Bodemgeheimen ontrafeld: luister naar de podcast en ga zelf aan de slag met 10 praktische tips

Wat hebben Bram, Toon, Marc, Kenny, Merel, Karl, Marc, Frank, Jan en Kris met elkaar gemeen? Het zijn stuk voor stuk ondernemers die niet verliefd werden op cijfers of modellen, maar op wat er leeft onder hun voeten. Ze praten niet over opbrengsten, maar over regenwormen. Over welke planten er spontaan groeien. Het typeert de bodempioniers: voor ze de bodem verbeteren, willen ze de bodem leren kennen.

Een jaar lang vormden ze een lerend netwerk rond regeneratieve bodemzorg, gefinancierd door OVAM, Departement Omgeving en VLM vanuit het programma Grond+Zaken en begeleid door Equinox Collective en Commensalist Future Proof Landscape Design.  

Deze landbouwers, fruittelers, tuinaannemers, ontwerpers, bosbeheerders, stadslandbouwers en intercommunales werkten eerst op eigen veld aan bodemzorg. In 2025 stapten ze in een warm bondgenootschap van mensen die hun ervaringen deelden. Samen onderzochten ze wat werkt. Wat niet. En waarom.

Minder theorie, meer handen in de grond
Elke bodempionier is al experimenterend aan de slag met bodemzorg op het eigen terrein. De bodem bedekt houden, het bodemleven voeden, verontreiniging aanpakken, verharding vermijden en de bodem zo min mogelijk verstoren. Geen theoretische dogma’s, wel praktijkwijsheid. Want elke bodem is anders en elke plek vraagt haar eigen aanpak.

Wat hen verbindt, is een gedeelde overtuiging dat een gezonde bodem niet ontstaat door een ander tempo op te leggen, maar door haar rust te geven. De leerlessen zijn nu gebundeld in een rapport boordevol praktijkervaringen, inspirerende voorbeelden en tips om zelf aan de slag te gaan. 

Luisteren mag ook
Wie liever luistert dan leest, geniet vast van de 10 heerlijke podcasts met Louis De Jaeger. Daarin vertellen de bodempioniers zelf waarom ze graven, kijken en leren. Hun verhalen zijn eerlijk, enthousiast en verrassend herkenbaar. Ideaal voor onderweg of tijdens het werken in de tuin.

Zin gekregen? Begin klein
Bodemzorg is niet voorbehouden aan professionals. Iedereen kan vandaag iets doen. Daarom zijn er ook 10 praktische tips voor een gezonde bodem: eenvoudig, concreet en meteen toepasbaar. Eerst kijken. De bodem bedekt houden. Het bodemleven voeden. Verharding herdenken. Kleine stappen met groot effect.

Zelf mee met de voeten in de grond?
 

• Lees het rapport Bodempioniers op de website  
• Luister naar de podcasts met Louis De Jaeger 

U hoeft geen pionier te zijn om te beginnen. Maar voor u het weet, telt u wormen en bent u verkocht.