Nieuwe toekomst voor historisch verontreinigd terrein in Brecht

Op maandag 23 maart 2026 werd een belangrijk hoofdstuk afgesloten in een bodemdossier dat al meer dan dertig jaar loopt: OVAM ondertekende de verkoopakte van de voormalige Terra Cotta-site in Brecht, waardoor het terrein officieel in handen komt van IGEAN. Het gaat om bodemdossier nummer 2 van OVAM: een sterk verontreinigd terrein dat stap voor stap werd gesaneerd en nu klaar is voor een nieuwe toekomst.
“Dit is zo’n moment waarop je voelt dat jarenlang werken echt tot iets tastbaars leidt,” zegt Inge De Vrieze, verantwoordelijke voor dit dossier bij OVAM. “Wat ooit een probleemsite was, kan nu evolueren naar een duurzame plek met maatschappelijke meerwaarde.”

Van steenbakkerij tot saneringsdossier
De site van bijna 33 hectare kent een bewogen geschiedenis. Oorspronkelijk was het terrein in gebruik als steenbakkerij, waar klei werd ontgonnen. De diepe putten die daarbij ontstonden, werden later illegaal opgevuld met afval. Dat leidde begin jaren ’90 tot ernstige bodemverontreiniging.
Na een lange juridische strijd werd het terrein in 1990 door OVAM onteigend, waarna een ambtshalve sanering werd uitgevoerd om de vervuiling aan te pakken. “Dat was nodig om verdere risico’s voor mens en milieu te vermijden,” licht Inge De Vrieze toe. “Sindsdien heeft OVAM stap voor stap gewerkt aan het veiligstellen en saneren van de site.”

IGEAN kreeg in die periode een opstalrecht en baatte er jarenlang een vergunde stortplaats uit. Vandaag is er een installatie voor afvalverwerking en compostering actief. De nazorg van de vroegere stortplaats loopt nog tot 2034.

Rechtszekerheid als sleutel tot vernieuwing
Om de site verder te kunnen ontwikkelen, had IGEAN nood aan duidelijkheid over eigendom en  toekomstperspectief. De intercommunale wilde immers ook in de toekomst een duurzaam antwoord bieden op de uitdagingen van groen- en gft-verwerking. Daarom werkte ze een ambitieuze visie uit voor de site. In het VerdeR-project kiest de intercommunale opnieuw voor een buitencompostering voor het ingezamelde groenafval en een vergistingsinstallatie met natte nabehandeling in combinatie met een aerobe nacompostering voor het gft. Tijdens dat laatste proces wekken de WKK-motoren groene stroom en warmte op uit het vrijgekomen biogas. Ook het stortgas dat nog steeds vrijkomt, wordt geherwaardeerd tot groene stroom.
“Voor zulke investeringen – goed voor meer dan 60 miljoen euro – is rechtszekerheid cruciaal,” aldus Inge De Vrieze. “De verkoop van het terrein maakt die toekomstplannen nu mogelijk." 

Na intensieve maar constructieve onderhandelingen bereikten OVAM en IGEAN een akkoord dat rekening houdt met beide belangen: het publieke saneringsverleden én de duurzame toekomst van de site.

Een mijlpaal binnen een bredere aanpak
Het dossier Brecht – Terra Cotta is het tweede grote bodemdossier dat OVAM afrondt. Eerder werd al een belangrijke mijlpaal bereikt in bodemdossier nr. 1: de voormalige arseenfabriek in Bocholt, waar eveneens jarenlang werd gewerkt aan sanering en veilige herbestemming.
“Deze dossiers tonen dat hardnekkige milieuproblemen niet verdwijnen met snelle oplossingen,” zegt Inge De Vrieze. “Maar met een lange adem, samenwerking en duidelijke keuzes kan je wel degelijk het verschil maken.”

Samen bouwen aan een duurzame toekomst
De ondertekening van de verkoopakte op 23 maart 2026 is meer dan een juridische stap. Ze markeert het einde van OVAM als eigenaar van de site én het begin van een nieuw hoofdstuk, waarin een zwaar vervuild terrein wordt omgevormd tot een moderne, circulaire en klimaatgerichte site.

“Dit is waar we het uiteindelijk voor doen,” besluit Inge De Vrieze. “Niet alleen problemen oplossen, maar ruimte creëren voor een betere toekomst.”