Volgens Vlarema artikel 1.2 30° is groenafval “het composteerbaar organisch afval dat onder meer vrijkomt in tuinen, plantsoenen, parken, oevers van waterlopen en wegbermen en natuurgebieden”. Het materiaal is van nature afbreekbaar en wordt in de regel gecomposteerd. 

Denk hierbij aan:

  • grasmaaisel
  • bladeren en naalden
  • haagscheersel
  • onkruid
  • snijbloemen
  • gebruikte potgrond (bv. turf)
  • kleine takken en twijgen

Dit beschouwt OVAM niet als groenafval:

  • houtige biomassa (hard, bruin en moeilijk verteerbaar materiaal zoals stammen, takken en wortels)
  • (teel)aarde of grond (bevat zand)
  • groente- en fruitafval
  • keukenafval en etensresten

Inzameling, opslag en transport

Inzameling

Als particulier composteert u bij voorkeur uw groenafval thuis. Zo hoeft het niet te worden ingezameld. Thuiscomposteren is een eenvoudige manier om uw groenafval zelf te verwerken. Op de website van Vlaco vindt u praktische tips en uitleg om ermee te starten.

Thuiscomposteren is niet altijd mogelijk. In dat geval kan u uw groenafval gescheiden aanbieden voor de selectieve inzameling. Vlaamse gemeenten zijn sinds januari 2024 verplicht om een inzameling van bioafval te voorzien voor burgers, overeenkomstig artikel 22 van de Europese kaderrichtlijn afval. U kunt groenafval ook zelf naar het recyclagepark brengen. In sommige gemeenten is een aparte huis-aan-huisophaling mogelijk voor grotere hoeveelheden, op aanvraag of volgens een vaste regeling. Fijn tuinafval mag mee met het gft-afval.

Voor organisch-biologisch bedrijfsafval  gelden andere regels. Ook dat moet verplicht selectief worden ingezameld, maar de producent moet hiervoor zelf voorzieningen treffen.

Opslag

Eigen groenafval mag u zonder omgevingsvergunning opslaan op eigen terrein, op voorwaarde van regelmatige afvoer.

Een tuinaannemer heeft geen omgevingsvergunning nodig om groenafval dat vrijkomt bij zijn bedrijfsactiviteiten op te slaan op eigen terrein, op voorwaarde dat hij het regelmatig afvoert. Als houvast geldt een maximaal volume van 40 m³ en de opslag mag geen milieuhinder veroorzaken.

Wil hij groenafval opslaan dat bijvoorbeeld van andere collega’s komt of hoeveelheden groter dan 40 m³ heeft hij wel een omgevingsvergunning nodig (Vlarem rubriek 2.1.2).

Voor bermmaaisel is een langere opslagtermijn mogelijk als de biologische processen worden stilgelegd (bv. door in te kuilen) of zodanig beperkt dat elke vorm van geurhinder of bodemverontreiniging uitgesloten is. Afhankelijk van de hoeveelheid is een omgevingsvergunning nodig (Vlarem rubriek 2.2.3.d).

Transport

Wilt u groenafval binnen Vlaanderen transporteren, dan gelden de algemene voorwaarden van afvalstoffentransport.

Transporteert u groenafval naar een andere lidstaat, dan wordt het groenafval beschouwd als een groene-lijst afvalstof onder de code BEU05, op voorwaarde dat het materiaal bestemd wordt voor nuttige toepassing. Grensoverschrijdend transport dient te gebeuren met een Bijlage VII document.

Het is niet toegelaten om groenafval naar stortplaatsen of energetische valorisatie buiten Vlaanderen af te voeren. De stort- en verbrandingsverboden van Vlarema onderafdeling 4.5 zijn immers ook van toepassing bij uitvoer buiten Vlaanderen.

Verwerking en gebruik

Rechtstreeks gebruik als bodemverbeterend middel of als bodembedekker

Groenafval mag u niet rechtstreeks gebruiken om de bodem te verbeteren. Meestal moet het eerst gecomposteerd worden.

Er zijn twee uitzonderingen:

  • U mag houtig groenafval soms rechtstreeks gebruiken, als het voldoet aan de voorwaarden voor houtige biomassa.
  • Als burger mag u uw eigen groenafval gebruiken als bodembedekking in uw tuin.

Compostering

Als particulier hebt u de volgende opties voor uw groenafval:

  • thuiscomposteren
  • afvoeren naar het recyclagepark
  • aan huis laten ophalen (als de afvalintercommunale deze dienst aanbiedt)

Als bedrijf heeft u de optie om 

  • te laten ophalen door een geregistreerde inzamelaar
  • af te voeren naar een installatie de vergund voor het composteren van groenafval (Vlarem rubriek 2.2.3.a)
  • mee te geven met het gemeentelijk circuit als het gaat om hoeveelheden vergelijkbaar in met die van huishoudens

Ook landbouwers mogen hun groenafval composteren op hun landbouwbedrijf (uitzondering Vlarem 2.2.3).

Verbranding

Er geldt een verbrandingsverbod voor selectief ingezameld recycleerbaar afval, zoals groenafval (Vlarema 4.5.2). Groenafval mag u dus niet verbranden.

Als het groenafval verontreinigd is met stoffen die niet toegelaten zijn in het composteringsproces, gaat het niet meer om recycleerbaar afval. Dit moet u evenwel ondubbelzinnig kunnen aantonen. Hetzelfde geldt als het groenafval besmet is met pathogenen of invasieve uitheemse soorten die niet vernietigd kunnen worden door het composteringsproces. Het verbrandingsverbod is dan niet van toepassing.

Andere toepassingen

Voor niet-genormeerde toepassingen van groenafval (bv. isolatieplaten) geldt het kader voor zelfbeoordeling. Indien het materiaal na deze toepassing alsnog wordt ingezet als bodemverbeterend middel, is het aangeraden om een grondstofverklaring aan te vragen in de plaats van de zelfbeoordeling.

Specifieke gevallen

Sportvelden

Bij ingrijpende herstellingen of heraanleg van een sportterrein kunnen grote volumes graszoden vrijkomen. Dergelijk materiaal kan niet rechtstreeks worden gecomposteerd, maar kan ook niet rechtstreeks worden gebruikt als bodemverbeteraar of voor de aanmaak van teelaarde.

De grond moet zoveel mogelijk van de zoden worden gescheiden met een zeefinstallatie. De gezeefde graszoden kunnen dan gecomposteerd worden. De afgezeefde grond kan onder de regels van het grondverzet worden hergebruikt.

Kunststof in groenafval moet altijd vermeden worden. Kleine kunststofvezels kunnen niet verwijderd worden uit de geproduceerde compost en komen dan in de bodem terecht als microplastics. Als het sportveld is aangelegd met een combinatie van natuurlijk gras en kunstgras bestaat er een risico dat het grasmaaisel vervuild is met kunststoffracties.

Team Bio

Hebt u een vraag voor dit team? Stel ze hier:

Adres
Stationsstraat 110
2800 Mechelen
Route en bereikbaarheid