Bedrijfsafval sorteren

Materialeninformatiesysteem - MATIS

De OVAM bouwt een nieuw datamonitoringsysteem: MATIS. Dat moet niet alleen de productie van afvalstoffen meten, maar ze ook traceren in het recyclageproces en uiteindelijk hun toepassing in nieuwe producten in kaart brengen.

Ga naar MATIS webloket
Belangrijke wijzigingen op maandag 8 januari 2024!
Op 8 januari 2024 voert de OVAM belangrijke wijzigingen door in het MATIS-webloket. Deze wijzigingen kunnen een impact hebben op de manier waarop u meldingen oplaadt. De wijzingen voeren we door begin januari, zodat u tijd heeft om zich voor te bereiden. De OVAM verbetert continu het MATIS-webloket op verzoek van de gebruikers en om te voldoen aan haar eigen rapporteringsverplichtingen. Wijzigingen na 8 januari 2024 zijn echter niet uitgesloten, maar de OVAM belooft dat het MATIS-webloket daarna enkele jaren backward compatible blijft met de versie op 8 januari 2024. Zo kan u de actuele datasjablonen blijven gebruiken. De geplande wijzingen vindt u terug in de nieuwsbrief van juni 2023.

Praktisch

Toegang tot MATIS en automatisering?

Meldt u gegevens in het MATIS webloket: matis.ovam.be

Of probeer eerst de oefenomgeving: matis-oefen.ovam.be
Hoe rechten/toegang krijgen? Lees de Handleiding registratie - English version
Een mandaat geven of krijgen? Lees de Handleiding mandaten

Elke onderdeel van MATIS heeft een aparte handleiding en datasjabloon. Lees de handleiding aandachtig en gebruik het juiste datasjabloon.

Melding via automatische systeemkoppeling (API)? U vindt alle info terug in de handleidingen en op de online Swagger-documentatie

Frequentie & timing?

U meldt elk jaar:

  • Ten laatste op 31 mei de gegevens over het 1e kwartaal ​​​​​(januari, februari en maart).
  • Ten laatste op 31 augustus de gegevens over het 2e kwartaal (april, mei en juni).
  • Ten laatste op 30 november de gegevens over het 3e kwartaal (juli, augustus en september)
  • Ten laatste op 28 februari de gegevens over het 4e kwartaal (oktober, november en december)

Elke inzamelaar bedrijfsafval, die in de selectie van IHM’s zit, meldt:

  • Ten laatste op 31 mei 2023 over 2022. Dit konden jaargegevens zijn.
  • Ten laatste op 31 augustus 2023 de gegevens over het 1e en het 2e kwartaal van 2023. Kwartaalgegevens.
  • Daarna per kwartaal zoals hierboven.

De frequentie verhoogt niet naar maandelijkse meldingen zoals eerder gecommuniceerd.

Communicatie en contact

Schrijf je in op de MATIS nieuwsbrief en blijf op de hoogte! 

Overzicht nieuwsbrieven. Inhoud laatste nieuwsbrief:

  • Belangrijke wijzigingen op maandag 8 januari 2024!
  • Nieuw rapport voor inzamelaars bedrijfsafval
  • Uitbreiding documentatie API
  • Uitbreiding selectielijst melding afvalverwerking​
  • Nieuwe IT-ontwikkelingen

Vragen? 
Gebruik het contactformulier of neem deel aan een online infosessie

Handleiding & datasjabloon per onderdeel

Melding als inzamelaar bedrijfsafval (IHM)
Melding als afvalverwerker en op- en overslag
Melding als inzamelaar huishoudelijk afval (gemeente, intercommunale ...)

Achtergrondinformatie

Doelstelling MATIS: tracering en digitalisering moeten leiden tot transparantie en efficiëntie

De OVAM wil de input en output van inzamelaars en verwerkers aan elkaar kunnen koppelen om heel de keten in beeld te brengen, ook bij internationale recyclageketens. Op die manier kan Vlaanderen voldoen aan de nieuwe Europese rapporteerverplichtingen en een antwoord bieden op vragen zoals "Hoeveel van het selectief ingezamelde afval wordt effectief gerecycleerd?", "Wat gebeurt er met de stromen die naar het buitenland vertrekken?", "Hoeveel ‘gerecycleerd materiaal’ en secundaire grondstoffen komen uiteindelijk in nieuwe producten terecht en waar?" ...

Centraal in het nieuwe concept staat dat de OVAM de data inzamelt bij de bedrijven die actief zijn in afvalinzameling en –verwerking. Tot op heden leveren de gemeenten de gegevens aan voor het huishoudelijk afval en de afvalproducenten voor het bedrijfsafval. Het nieuwe systeem heeft als voordeel dat de gegevens opgevraagd worden bij de bron. Bovendien bevraagt de OVAM dan enkel bedrijven die professioneel actief zijn in de afvalwereld en voor wie een investering in automatisering en digitalisering loont. Dat moet leiden tot een betere datakwaliteit.

Voor de gemeenten en de overige bedrijven betekent het dan weer een afbouw van de administratieve last. Bovendien kan de OVAM hen met betere data ook betere feedback bezorgen over hun prestaties via tools (die vandaag al bestaan) zoals de benchmarktool voor lokale besturen of cirkeltips voor de bedrijfswereld.


 

Onderzoek en ontwikkeling

Met het nieuwe datamonitoringsysteem gaat een heleboel onderzoek en ontwikkeling gepaard. In 2019 voerde de OVAM een haalbaarheidsstudie uit om te peilen naar het draagvlak voor een dergelijk digitaal registratiesysteem. In 2020 werkten we een eerste ‘proof of concept’ uit, waarbij we het concept testten met de afvaldata van 2019 voor een beperkt aantal stromen bij een beperkt aantal bedrijven en intercommunales.

In de eerste helft van 2021 liep een studie waarbij de volledige keten voor papier- en kartonafval in Vlaanderen in kaart gebracht wordt. De gegevens over het jaar 2020 worden opgevraagd volgens het nieuwe concept bij ongeveer 150 relevante bedrijven. Dit zijn afvalintercommunales, inzamelaars van bedrijfsafval, verwerkingssites en papierfabrieken. Meer informatie over dit onderzoek vindt u in de bestanden op deze webpagina.

De volgende jaren is echter nog heel wat onderzoek nodig om transparantie, dataveiligheid en compatibiliteit met andere systemen te waarborgen. Eind 2020 is gestart met de ICT- en software-ontwikkeling. Dit verloopt in stappen. Eerst ligt de focus op de inzameling van het huishoudelijk afval (inzameling via het gemeentelijk circuit) en daarna de verwerkingsketen van dit huishoudelijk afval en het gelijkaardig bedrijfsafval.

In 2022 moet de OVAM immers voor het eerst aan Europa rapporteren met het nieuwe systeem over de recyclage van huishoudelijk afval en gelijkaardig bedrijfsafval. De Online Afvalstoffen Enquête voor gemeenten zal niet meer nodig zijn vanaf 2022 (over productiejaar 2021). Vanaf 2022 kunnen afvalverwerkers al hun inkomende en uitgaande afvalstromen melden in MATIS. In de periode 2023-2025 breiden we het systeem stelselmatig uit met de inzameling en verwerking van alle afval van bedrijven (incl. het productieafval) en secundaire grondstoffen, zodat ook het deel Afval en het deel Grondstoffen in het Integraal Milieujaarverslag (IMJV) afgebouwd kunnen worden.

Downloads

Geheimhoudingsverklaring MATIS - OVAM

Proof of concept - Digitaal registratiesysteem voor afval en materialen (2020)

Haalbaarheidsstudie - Digitale registratie huishoudelijk afval en vergelijkbaar bedrijfsafval (2019)

Team MATIS